Przyszłość lasów w naszych rękach

Praca w lesie to nie tylko codzienna troska o drzewa, ale przede wszystkim zmaganie się z wyzwaniami, które niesie dynamicznie zmieniający się klimat. Joanna Grzesiewicz-Bodnar, leśniczka z Nadleśnictwa Sarnaki, na co dzień obserwuje, jak wzrost temperatur, długotrwałe susze czy coraz częściej nawiedzające nasze tereny wichury wpływają na kondycję polskich lasów. To właśnie w terenie widać najbardziej namacalne skutki globalnego ocieplenia, wymuszające zmiany w zarządzaniu lasami i troskę o bioróżnorodność. W rozmowie z Joanną Gąską opowiada, jak lasy reagują na coraz częstsze anomalie pogodowe, jakie działania podejmują leśnicy, by zapewnić ich przetrwanie, oraz dlaczego to właśnie lasy są jednym z naszych najważniejszych sojuszników w walce z kryzysem klimatycznym. – Leśnictwo to coś więcej niż zawód – to odpowiedzialność za przyszłość środowiska i adaptacja do zmian, które zachodzą szybciej, niż ktokolwiek się spodziewał – mówi Joanna Grzesiewicz-Bodnar. Jak polskie lasy radzą sobie w obliczu tych wyzwań? Odpowiedzi na te pytania kryją się w codziennej pracy i pasji ludzi, takich jak ona.

Jakie wyzwania stoją przed lasami w Polsce w kontekście globalnych zmian klimatycznych?

Leśnicy jako gospodarze lasu, wciąż dostosowują swoje działania do zmieniających się warunków środowiskowych. Często nasza praca jest określana w ogromnym uproszczeniu i mylnie uważa się, że dotyczy jedynie prowadzonej gospodarki leśnej. W rzeczywistości wycinka drzew to tylko jeden z elementów skomplikowanego procesu. Wykonujemy szereg zabiegów pielęgnacyjnych, takich jak czyszczenia czy trzebieże, których głównym celem jest poprawa kondycji drzewostanów oraz wzmocnienie ich odporności na czynniki zewnętrzne.

Zmiany klimatyczne to wyzwanie naszych czasów, wpływające na każdy element otaczającego nas świata. Drzewa, które są osłabione przez brak wody, stają się bardziej podatne na choroby i szkodniki. W odpowiedzi na te zmiany leśnicy podejmują decyzje, które pomagają w utrzymaniu bioróżnorodności i zdrowia ekosystemu leśnego. Trzebieże i czyszczenia pozwalają na usunięcie słabszych drzew, które nie mają już szans na dalszy rozwój, a tym samym umożliwiają wzrost silniejszych, odporniejszych na zmieniające się warunki klimatyczne.

Jako leśnicy, nieustannie reagujemy na zmieniające się warunki, dostosowując metody gospodarki leśnej do potrzeb i wyzwań, które stawia przed nami natura. Nasze działania mają na celu nie tylko ochronę lasów, ale także dbanie o ich przyszłość w zmieniającym się klimacie, zapewniając tym samym ich trwałość i zdrowie w długiej perspektywie czasowej.

Rosnąca średnia temperatura globalna oraz częstsze występowanie ekstremalnych zjawisk pogodowych, takich jak wichury, susze czy pożary, nie pozostają bez konsekwencji dla ekosystemów, w tym lasów. Te anomalie klimatyczne wywierają coraz większy wpływ na ich funkcjonowanie, zdrowie i strukturę.

Według prognoz, krajobraz polskich lasów może ulec znaczącym przemianom w nadchodzących dekadach. Gatunki takie jak sosna, świerk czy brzoza mogą stracić swoje naturalne siedliska, podczas gdy drzewa bardziej odporne na cieplejsze warunki, jak buki, dęby czy jodły, będą się lepiej rozwijać. Tego rodzaju zmiany nie dotyczą jedynie drzewostanów, ale również ich współzależnych ekosystemów, w tym grzybów. Grzyby jadalne, które kojarzymy z sosnowymi lasami, mogą ograniczyć swoją obecność wraz ze spadkiem liczebności tych drzew, co wpłynie na tradycyjne grzybobranie.

W ostatnich latach, pod wpływem zmiany rozkładu opadów oraz wzrostu temperatur, znacząco zmieniła się kondycja podstawowych gatunków drzew lasotwórczych. Kondycja drzewostanów odzwierciedla się również w pojawianiu się szkodników pierwotnych — owadów żerujących na drzewach żywych i pozornie zdrowych, które zasiedlają przede wszystkim drzewa osłabione działaniem czynników abiotycznych, takich jak brak pokarmu w glebie, niedobór wody oraz szkodników wtórnych, z których najbardziej niebezpieczne są korniki.

Stale rośnie skala szkód powodowanych zarówno przez różnego rodzaju czynniki biotyczne, jak i abiotyczne (np. huragany, susze). Sosna do tej pory była uważana za najbardziej stabilny gatunek rosnący w Polsce. Jednakże, wraz ze zmianą klimatu, niedobór wilgotności i wysoka temperatura sprzyjają rozpadowi monokultur sosnowych. Lasy Państwowe już od wielu lat, w zależności od typów siedlisk, starają się przebudowywać jednogatunkowe drzewostany, ponieważ lasy mieszane, w których występuje duża ilość różnych gatunków, są zdecydowanie bardziej odporne na huragany czy susze i łatwiej regenerują się po takich odchyleniach atmosferycznych.

Joanna Grzesiewicz-Bodnar, leśniczka z Nadleśnictwa Sarnaki

Czy praca w lesie zmieniła Twoje podejście do natury, ochrony środowiska, czy zachodzących zmian  - w tym również wspomnianych już - zmian klimatycznych?

Praca w lesie otworzyła mi oczy na wiele aspektów ochrony środowiska, których wcześniej nie dostrzegałam w pełni. Przede wszystkim uświadomiłam sobie, że troska o naturę nie jest wyłącznie zadaniem leśników czy ekologów, ale wspólną odpowiedzialnością nas wszystkich. To, w jakim stanie zostawimy przyrodę przyszłym pokoleniom, zależy od naszych codziennych wyborów i podejścia do otaczającego nas świata.

Jednym z najbardziej bolesnych zjawisk, z jakimi spotykam się w swojej pracy, jest problem nielegalnego wyrzucania śmieci w lasach. Widok odpadów, porzuconych w miejscach, które powinny być oazą spokoju i piękna, zawsze budzi we mnie smutek i złość. Trudno zrozumieć, jak ktoś może świadomie niszczyć to, co zostało stworzone przez naturę przez setki lat. Niestety, takie działania są wynikiem braku świadomości i szacunku dla środowiska.

Praca w lasach nauczyła mnie, jak ważne są działania edukacyjne, które mogą pomóc w zmianie podejścia społeczeństwa do ochrony przyrody. To nie tylko kwestia sprzątania po sobie, ale również zrozumienia, że każde nasze działanie – czy to sadzenie drzew, ograniczanie zużycia plastiku, czy wybieranie bardziej ekologicznych rozwiązań – ma wpływ na ekosystem, w którym żyjemy.

Las jest niezwykłym miejscem, które oferuje nam nie tylko surowce, ale także przestrzeń do wypoczynku, kontaktu z naturą i inspiracji. Aby to wszystko mogło przetrwać, musimy nauczyć się szanować ten dar i odpowiedzialnie z niego korzystać. Z każdym dniem pracy coraz bardziej dostrzegam, jak istotne jest myślenie w perspektywie długoterminowej. To, co robimy dziś, ma konsekwencje nie tylko dla nas, ale i dla przyszłych pokoleń.

Wierzę, że zmiana zaczyna się od małych kroków, od codziennych decyzji, które podejmujemy w domu, w pracy, podczas spacerów. Edukacja, zarówno dzieci, jak i dorosłych, oraz przykład dawany przez tych, którzy rozumieją wartość natury, mogą przynieść realne efekty. Dlatego staram się nie tylko chronić las w swojej pracy zawodowej, ale także inspirować innych, by widzieli w nim coś więcej niż tylko miejsce do rekreacji – by dostrzegali jego kluczową rolę w naszym życiu i przyszłości naszej planety.

Jak Twoim zdaniem możemy zwiększyć świadomość społeczną na temat znaczenia lasów?

W obecnych czasach, kiedy dostęp do informacji jest niemal nieograniczony, rosnąca świadomość społeczna na temat ochrony środowiska jest zauważalna, ale wciąż niewystarczająca. Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, jak duże znaczenie w ich codziennym życiu ma las i jego zasoby. Drewno, które jest jednym z najbardziej ekologicznych surowców, towarzyszy nam na każdym kroku, a mimo to rzadko zastanawiamy się nad procesem, który stoi za jego pozyskaniem i wykorzystaniem.

Aby zwiększyć społeczną świadomość, konieczne jest zrozumienie, że lasy pełnią wiele funkcji. Nie są jedynie źródłem surowca, ale odgrywają kluczową rolę w ochronie bioróżnorodności, regulacji klimatu, dostarczaniu tlenu, oczyszczaniu wód, a także w zapewnianiu przestrzeni do rekreacji i edukacji. Leśnicy, będąc opiekunami tych ekosystemów, codziennie balansują między koniecznością pozyskiwania drewna a troską o ochronę środowiska, realizując zasady zrównoważonej gospodarki leśnej. To trudne zadanie, które wymaga współpracy i zrozumienia ze strony społeczeństwa.

Kluczowym krokiem w zwiększaniu świadomości jest edukacja. Poprzez jasne i przystępne komunikowanie idei zrównoważonego rozwoju, możemy pomóc ludziom zrozumieć, że działania leśników są zgodne z nauką i mają na celu zabezpieczenie przyszłości naszych lasów dla kolejnych pokoleń.

Akcja "Sadzenie lasu"

W jakie akcje czy kampanie prowadzone przez Lasy Państwowe warto się zaangażować?

Lasy Państwowe od lat prowadzą liczne kampanie edukacyjne skierowane zarówno do dzieci, młodzieży, jak i dorosłych. Jednym z priorytetów jest edukacja przyrodniczo-leśna, która obejmuje zajęcia terenowe, warsztaty oraz programy tematyczne organizowane w szkołach i ośrodkach edukacyjnych. Dzięki tym inicjatywom młodzi ludzie mają okazję nie tylko zdobyć wiedzę teoretyczną, ale przede wszystkim doświadczyć piękna i złożoności lasu na własnej skórze.

Takie kampanie mają na celu nie tylko pogłębianie wiedzy, ale także budowanie emocjonalnego związku z przyrodą. Bez tego trudno oczekiwać, by ludzie chcieli troszczyć się o środowisko. Edukacja w terenie, gdzie uczestnicy mogą zobaczyć, jak wygląda praca leśników, jakie wyzwania stawia przed nimi natura oraz jak ogromne znaczenie ma las dla jakości naszego życia, jest niezwykle efektywna.

Kampanie edukacyjne obejmują również działania skierowane do dorosłych, takie jak dni otwarte nadleśnictw, konferencje czy akcje promujące odpowiedzialne korzystanie z zasobów naturalnych. Bardzo istotne jest pokazywanie, jak drewno – odnawialny i ekologiczny surowiec – może być wykorzystywane w sposób zrównoważony, minimalizując wpływ na środowisko.

Wszystkie te działania mają wspólny cel: zainspirować społeczeństwo do refleksji nad swoim wpływem na środowisko i zachęcić do podejmowania świadomych decyzji, które przyczynią się do ochrony lasów i bioróżnorodności. Uważam, że każdy z nas, niezależnie od zawodu czy wieku, może włączyć się w te inicjatywy – choćby przez uczestnictwo w warsztatach, działania wolontariackie czy po prostu codzienną troskę o naturę. Edukacja jest naszą największą szansą na budowanie lepszego świata, w którym lasy będą mogły nadal spełniać swoje niezastąpione funkcje.

Jakie masz pomysły na lepsze angażowanie społeczeństwa w ochronę przyrody?

Aby skuteczniej angażować społeczeństwo w ochronę przyrody, warto organizować lokalne wydarzenia, takie jak dni otwarte w lasach, warsztaty czy akcje sadzenia drzew, które umożliwią bezpośredni kontakt z naturą. Tego typu inicjatywy pozwalają uczestnikom lepiej zrozumieć, jak wielki wysiłek wiąże się z pielęgnacją lasów oraz jak istotna jest zrównoważona gospodarka leśna.

Z kolei zwiększenie obecności leśników w mediach społecznościowych, na blogach czy vlogach to sposób na dotarcie do szerszego grona odbiorców. Dzieląc się zarówno sukcesami, jak i trudnościami, z jakimi borykają się leśnicy, możemy pokazać, jak złożoną i odpowiedzialną pracą jest dbanie o lasy, a także przyczynić się do większego zrozumienia tej roli w społeczeństwie.

Niezwykle istotne jest także angażowanie ludzi w inicjatywy proekologiczne na poziomie lokalnym, w ramach współpracy z organizacjami ekologicznymi, szkołami oraz samorządami. Tworzenie wspólnych projektów, które łączą różne grupy społeczne, sprzyja budowaniu poczucia odpowiedzialności za stan naszych lasów i całego środowiska naturalnego. Działa to na rzecz większej świadomości ekologicznej, a także wzmocnienia zaangażowania obywateli w ochronę przyrody.

Edukacja leśna, a po zajęciach w ramach podziękowania rozdanie gadżetów promocyjnych z logo LP

Co skłoniło Cię do wyboru zawodu leśniczki? Czy była to decyzja podyktowana pasją, rodzinnymi tradycjami, czy może przypadkiem?

Życie potrafi pisać niezwykłe i często zaskakujące scenariusze – może zabrzmieć to nieco banalnie, ale w moim przypadku sprawdziło się w stu procentach. Mój tata, zawodowy kierowca zajmujący się przewozem drewna, od lat próbował przekonać mnie, bym poszła do Technikum Leśnego. Za każdym razem moja odpowiedź była stanowcza i jednoznaczna: „Nie!” Doskonale pamiętam dzień, kiedy do naszego gimnazjum w Starej Kornicy przyjechali przedstawiciele Technikum Leśnego z Białowieży, zachęcając nas, przyszłych absolwentów, do wyboru ich szkoły. Zareagowałam wtedy z rozbrajającą szczerością, mówiąc: „W życiu nie będę uczyć się o robalach!” Byłam absolutnie przekonana, że leśnictwo to ostatnia rzecz, którą mogłabym się kiedykolwiek zainteresować.

Ale życie, jak to ma w zwyczaju, lubi płatać figle. Nadszedł 2015 rok, czas matury, a moje liceum zorganizowało Łosickie Spotkanie Edukacyjne. W sali gimnastycznej pojawiły się stoiska promocyjne uczelni z całego kraju. Bez większych oczekiwań wzięłam do ręki broszurę SGGW w Warszawie i zaczęłam przeglądać kierunki. Jakie było moje zdziwienie, gdy jedyny program, który przykuł moją uwagę, to… leśnictwo! Gdy to sobie uświadomiłam, nie mogłam powstrzymać uśmiechu. W głowie pojawiła się myśl: „No proszę, jaki paradoks!” Od tamtej chwili coś się we mnie zmieniło – to, co kiedyś wydawało mi się niedorzeczne, zaczęło wydawać się interesujące.

Czy to przeznaczenie, czy tylko kaprys losu? Do dziś trudno mi to jednoznacznie ocenić, ale wiem jedno – nigdy nie mów nigdy, bo życie uwielbia udowadniać nam, że nasze „nigdy” to tylko kwestia czasu.

Czy od dziecka miałaś kontakt z naturą i lasem?

Wychowałam się na wsi, gdzie codzienny kontakt z naturą był czymś zupełnie naturalnym, niemal wpisanym w rytm życia. Od najmłodszych lat fascynowało mnie to, jak działa przyroda – jak każdy jej element jest częścią większej całości, tworząc harmonijną i wzajemnie powiązaną sieć. Te proste, codzienne obserwacje dawały mi wiele radości i rozbudzały ciekawość świata.

Rodzinne wypady do lasu były stałym punktem w naszym życiu. Szczególnie pamiętam jesienne spacery w poszukiwaniu grzybów. Te chwile to nie tylko zbieranie darów lasu, ale przede wszystkim czas pełen bliskości, rozmów i nauki. To podczas tych wędrówek zaczęłam lepiej poznawać otaczający mnie świat – zapach mokrej ziemi, szelest liści pod stopami i cichy śpiew ptaków stały się dla mnie czymś, co kojarzyło się z domem i spokojem.

Każdy krok w lesie uczył mnie uważności i szacunku do natury. Z czasem zrozumiałam, że las to coś więcej niż tylko miejsce – to żywy organizm, w którym wszystko ma swoje miejsce i sens. Tam, w otoczeniu drzew, czułam, że jestem częścią czegoś większego, czegoś, co przerasta ludzkie rozumienie. To doświadczenie na zawsze ukształtowało mój sposób postrzegania świata i sprawiło, że natura stała się nieodłączną częścią mojego życia.

Jak wygląda typowy dzień pracy w lesie?

Pracuję w Nadleśnictwie Sarnaki jako Specjalista Służby Leśnej ds. udostępniania lasu. W ramach moich obowiązków zajmuję się również edukacją przyrodniczo-leśną, co daje mi ogromną satysfakcję i możliwość dzielenia się swoją pasją z innymi. Moja codzienna praca najczęściej odbywa się w biurze, ale za każdym razem, gdy mogę choć na chwilę wyjechać w teren, traktuję to jako prawdziwe święto.

Choć przez długi czas byłam przekonana, że praca stricte terenowa nie jest dla mnie, to teraz widzę, jak bardzo cenię obowiązki, które wymagają wyjazdów poza biuro. Taki balans między biurem a terenem odpowiada mi najbardziej i pozwala na pełniejsze doświadczenie różnorodności pracy leśnika.

Praca leśnika, szczególnie tego działającego w terenie, ma charakter dość regularny, ściśle związany z cyklem przyrody i określonym harmonogramem zadań. Kluczowe znaczenie mają dwa okresy w roku: wiosenne i jesienne odnowienia drzewostanów. To wtedy młode pokolenie drzew jest ponownie wprowadzane na obszary, gdzie wcześniej rósł las.

W odnowieniach lasu wyróżniamy dwa podstawowe sposoby: Odnowienie sztuczne – polega na sadzeniu młodych sadzonek drzew gatunków lasotwórczych. Może być realizowane zarówno ręcznie, jak i mechanicznie, przy aktywnym udziale człowieka. Odnowienie naturalne – odbywa się dzięki samosiewowi z nasion lub z odrośli. Proces ten zachodzi pod osłoną drzewostanu macierzystego lub w jego sąsiedztwie.

Zgodnie z Ustawą o lasach, leśnicy mają 5 lat na ponowne wprowadzenie lasu w miejsce, gdzie został on usunięty. Ten proces jest fundamentem zrównoważonego gospodarowania lasami. Odnowienia nie tylko zapewniają ciągłość produkcji drewna, ale również chronią bioróżnorodność i stabilność ekosystemów leśnych, które pełnią niezastąpioną rolę w utrzymaniu równowagi w przyrodzie.

Każda wizyta w terenie przypomina mi, dlaczego zdecydowałam się na tę drogę zawodową. Bezpośredni kontakt z lasem pozwala nie tylko na lepsze zrozumienie jego potrzeb, ale także na spojrzenie na efekty naszej pracy. Obserwacja młodych drzew, które z czasem przeistoczą się w dorodne lasy, jest niezwykle budująca i daje poczucie realnego wpływu na otaczający świat. Z przekonaniem powiem jednak, że praca w nadleśnictwie to coś więcej niż obowiązki – to styl życia, który pozwala na nieustanne obcowanie z naturą i podejmowanie działań mających na celu jej ochronę i rozwój.

Jakie wyzwania wiążą się z pracą w lesie, szczególnie dla kobiet? Czy są to głównie wyzwania fizyczne, czy może związane z postrzeganiem społecznym?

Praca w lesie, zwłaszcza w zawodzie leśniczego niesie za sobą wiele wyzwań – zarówno fizycznych, jak i społecznych. Choć zawód ten przez lata kojarzył się głównie z mężczyznami, obecnie coraz więcej kobiet decyduje się na karierę w Lasach Państwowych, udowadniając, że to miejsce dla każdego, kto posiada pasję, wiedzę i determinację. Współczesne leśnictwo docenia przede wszystkim kompetencje, doświadczenie i zaangażowanie – niezależnie od płci.

Rola kobiet w leśnictwie staje się coraz bardziej widoczna i kluczowa. Kobiety nie tylko doskonale odnajdują się w pracy terenowej, ale także wnoszą nowe perspektywy do działań edukacyjnych, ochrony przyrody i zarządzania lasami. To pozytywna zmiana, która pokazuje, że stereotypowe postrzeganie zawodów leśnych odchodzi do przeszłości, ustępując miejsca nowoczesnemu podejściu, gdzie liczą się profesjonalizm i zaangażowanie.

Czy spotkałaś się z jakimiś stereotypami dotyczącymi kobiet w zawodzie leśnika?

Współczesne leśnictwo pokazuje, że to nie płeć, a kompetencje, determinacja i pasja są kluczowe w tym zawodzie. Tak jak wspomniałam, kobiety z powodzeniem pełnią funkcje kierownicze w Lasach Państwowych – nie tylko jako główne księgowe czy sekretarze, ale również jako leśnicze a nawet nadleśnicze.

Obecnie praca leśnika to już nie tylko fizyczne wyzwania. To także działania z zakresu ochrony środowiska, zarządzania zasobami naturalnymi, edukacji ekologicznej czy nowoczesnego planowania przestrzennego. Dzięki temu kobiety doskonale odnajdują się zarówno w pracy terenowej, jak i biurowej, wnosząc swoją perspektywę i unikalne umiejętności.

Już na etapie studiów wiedziałam, że najlepiej odnajdę się w pracy biurowej. Był to świadomy wybór, podyktowany moimi predyspozycjami i zainteresowaniami. To nie znaczy jednak, że praca w terenie jest zarezerwowana wyłącznie dla mężczyzn. Wiele kobiet doskonale radzi sobie z tymi wyzwaniami, udowadniając, że leśnictwo to zawód, w którym najważniejsze są pasja i wiedza, a nie siła fizyczna.

Rosnąca liczba kobiet w Lasach Państwowych to dowód na to, że zmienia się nie tylko postrzeganie zawodu leśnika, ale i struktura samej branży. Kobiety, które wcześniej były rzadkością w tym środowisku, teraz odgrywają ważną rolę na wszystkich szczeblach – od terenowego leśnictwa po zarządzanie na poziomie regionalnym i generalnym.

Jak radzisz sobie z trudnymi warunkami atmosferycznymi lub pracą w odosobnieniu?

Praca w lesie oznacza życie w rytmie natury, a to wiąże się z koniecznością dostosowania się do zmiennych warunków atmosferycznych. Niezależnie od pory roku, czy to zimowy mróz, wiosenne ulewy, czy letni upał, kluczem jest odpowiednie przygotowanie. Zawsze dbam o to, by mieć właściwą odzież ochronną, solidne obuwie, a także niezbędne wyposażenie, takie jak woda, prowiant czy apteczka. Przygotowanie to nie tylko kwestia wygody, ale przede wszystkim bezpieczeństwa.

Praca w odosobnieniu, która może wydawać się trudna, dla mnie jest jednym z najbardziej wartościowych elementów tego zawodu. Las staje się wtedy przestrzenią refleksji, ciszy i harmonii, pozwalającą na chwilę oderwania się od zgiełku codzienności. Dla wielu, tak jak dla mnie, kontakt z naturą działa jak balsam na duszę.

Nie oznacza to jednak, że człowiek jest pozostawiony sam sobie. W pracy leśnika ogromne znaczenie ma współpraca w zespole. Mogę zawsze liczyć na wsparcie kolegów i koleżanek, co daje poczucie bezpieczeństwa. Wspólnie planujemy działania, dzielimy się obowiązkami i dbamy o to, by każdy czuł się częścią większej całości.

Bycie leśnikiem to jednak coś więcej niż praca – to styl życia. Każdy dzień w lesie jest inny, przynosi nowe wyzwania i możliwości. Zmagania z warunkami atmosferycznymi, praca w odosobnieniu czy fizyczne wyzwania uczą pokory wobec natury i szacunku do jej potęgi. A satysfakcja z tego, co robimy – od odnawiania drzewostanów po edukację kolejnych pokoleń – sprawia, że wszystkie trudności stają się niczym w porównaniu z radością bycia częścią tej niezwykłej misji.

Jakie umiejętności są kluczowe w tym zawodzie? Czy są to głównie umiejętności techniczne, przyrodnicze, czy może np. zdolność pracy zespołowej?

W tym zawodzie kluczowe są nie tylko umiejętności przyrodnicze i techniczne, ale również zdolność pracy zespołowej i strategicznego myślenia. To praca na styku wielu dziedzin, która wymaga łączenia wiedzy o naturze z zarządzaniem, planowaniem i stosowaniem nowoczesnych technologii. Każda decyzja podejmowana dzisiaj przez leśnika ma wpływ na stan lasów nie tylko za kilka czy kilkanaście lat, ale nierzadko za całe stulecia. Dlatego właśnie leśnictwo można nazwać sztuką balansowania między teraźniejszością a przyszłością – dbaniem o bieżące potrzeby lasu i społeczeństwa, przy jednoczesnym przewidywaniu i planowaniu na dekady do przodu.

Podstawą tego zawodu jest też głęboka znajomość ekosystemów leśnych, cyklu życia drzew, bioróżnorodności oraz wpływu zmian klimatycznych na środowisko. Leśnik musi być ekspertem w zakresie naturalnych procesów zachodzących w lesie – od wzrostu pojedynczego drzewa po złożone zależności między różnymi gatunkami roślin i zwierząt.

Każda decyzja, jak np. dobór gatunków drzew do nasadzeń czy wdrożenie strategii ochrony przeciwpożarowej, wymaga rozważenia jej długofalowych konsekwencji. Leśnik, patrząc na dzisiejszy drzewostan, musi przewidzieć, jak będzie on wyglądał za kilkadziesiąt, a nawet sto lat. Czy las przetrwa zmieniające się warunki klimatyczne? Czy różnorodność biologiczna zostanie zachowana? Odpowiedzi na te pytania stanowią trzon pracy leśnika i podkreślają ogromną odpowiedzialność, jaka wiąże się z tym zawodem.

Współczesne leśnictwo korzysta z zaawansowanych technologii, które wspierają codzienną pracę leśników. Systemy informacji geograficznej (GIS), drony, satelity czy nowoczesne urządzenia do pomiarów pomagają w monitorowaniu stanu lasów, planowaniu działań i szybszym reagowaniu na zagrożenia. Leśnik musi umiejętnie korzystać z tych narzędzi, łącząc nowoczesne technologie z tradycyjną wiedzą i doświadczeniem.

Choć praca w lesie często wydaje się samotna, w rzeczywistości opiera się na współpracy. Zarządzanie lasami wymaga koordynacji wielu działań – od prac terenowych, przez konsultacje z ekspertami, po kontakt z lokalnymi społecznościami. Umiejętność pracy w zespole, komunikatywność i zdolność budowania relacji są więc nieodzowne.

Współpraca z mieszkańcami terenów otaczających lasy jest szczególnie istotna. Leśnicy prowadzą działania edukacyjne, tłumacząc znaczenie ochrony lasów i promując ich zrównoważone użytkowanie. Relacje z lokalnymi społecznościami pomagają w budowaniu świadomości ekologicznej i wzmacniają wspólną odpowiedzialność za środowisko.

Można zatem powiedzieć, że leśnictwo to wyjątkowe połączenie nauk przyrodniczych, technicznego zarządzania i zdolności interpersonalnych. To zawód wymagający szerokiej wiedzy, ale także pasji i wyobraźni, by podejmowane decyzje służyły zarówno lasom, jak i przyszłym pokoleniom. Leśnictwo to nie tylko praca – to misja, która uczy pokory wobec natury i odpowiedzialności za jej przyszłość.

Co najbardziej cenisz w swojej pracy? 

Pracę traktuję zarówno jako wyzwanie, ale także jako odpowiedzialność, wynikającą z rosnącego zainteresowania społeczeństwa stanem naszych lasów oraz ich przyszłością. Coraz więcej osób dostrzega, jak istotną rolę odgrywają ekosystemy leśne w życiu każdego z nas – od produkcji tlenu, przez regulację klimatu, po ochronę bioróżnorodności. Dlatego staram się nie tylko w pracy, ale i w życiu codziennym, edukować i uświadamiać, że misją leśników jest troska o lasy, a nasze działania są nakierowane na ich dobrostan i przyszłość.

Nie każdy zdaje sobie sprawę, że Lasy Państwowe, powołane do życia 28 czerwca 1924 roku rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, to instytucja o niemal stuletniej tradycji. Organizacja ta zarządza większością lasów Skarbu Państwa, które są nie tylko narodowym bogactwem, ale też dorobkiem pokoleń leśników. Przez dekady to właśnie leśnicy sadzili drzewa, pielęgnowali je, dbali o ich rozwój i zdrowie, aby lasy mogły przekształcić się w dorodne kompleksy leśne, które dzisiaj podziwiamy. Jako leśnik czuję dumę z tej tradycji i z faktu, że nasza praca ma realny wpływ na kondycję lasów, które będą służyć przyszłym pokoleniom.

Cieszy mnie, że z każdym rokiem zwiększa się powierzchnia terenów zalesionych. To rezultat przemyślanych działań w ramach gospodarki leśnej, która opiera się na długoterminowym planowaniu. Każda nasza interwencja – od nasadzeń po prace pielęgnacyjne – jest częścią większego systemu, opisanego w Planie Urządzenia Lasu. Ten dokument, opracowywany na okres dziesięcioletni, uwzględnia zarówno potrzeby środowiska, jak i społeczeństwa, zapewniając zrównoważony rozwój lasów.

Dzięki takim planom mamy pewność, że każde działanie ma określony cel – odnowienie drzewostanu, poprawę różnorodności biologicznej czy ochronę przed zagrożeniami, takimi jak susze, szkodniki czy zmiany klimatyczne. To pozwala nam nie tylko reagować na bieżące potrzeby, ale także myśleć o przyszłości. W końcu lasy, które sadzimy i pielęgnujemy dzisiaj, będą świadkami życia wielu pokoleń.

Z pracą leśnika wiąże się odpowiedzialność, ale także poczucie spełnienia. Każdy z nas wie, że drzewa, które sadzimy dzisiaj, będą wzrastać przez dziesiątki, a nawet setki lat. To wyjątkowe uczucie, wiedzieć, że naszym wysiłkiem kształtujemy przyszłość, dbamy o stabilność ekosystemów i zapewniamy, że lasy pozostaną bogactwem zarówno dla ludzi, jak i przyrody. Może zabrzmi to patetycznie, ale ja naprawdę jestem dumna, że mogę być częścią tej historii. Lasy są naszą wspólną wartością – miejscem odpoczynku, edukacji i refleksji, a jednocześnie fundamentem dla zrównoważonego rozwoju i ochrony środowiska. Dzięki pracy leśników polskie lasy nie tylko zachowują swoją wyjątkowość, ale także stają się bardziej odporne na wyzwania przyszłości. 

Ponadto, praca z ludźmi – zarówno z zespołem, jak i z odwiedzającymi lasy, daje mi satysfakcję, ponieważ mogę dzielić się swoją wiedzą i pasją do natury. Możliwość wpływania na kształtowanie środowiska naturalnego i edukowanie innych o jego ochronie to dla mnie ogromne źródło spełnienia.

Czy kontakt z naturą wpływa w jakiś sposób na Twoje życie prywatne?

Bez wątpienia kontakt z naturą odgrywa kluczową rolę w moim życiu prywatnym. Choć większość mojego czasu zawodowego spędzam w biurze, las pozostaje dla mnie przestrzenią, gdzie odnajduję spokój, równowagę i możliwość odcięcia się od codziennego pośpiechu. To miejsce, które pozwala mi oderwać się od obowiązków i zatopić się w harmonii, jaką oferuje przyroda.

Czas spędzony w lesie ma na mnie niezwykle kojący wpływ – wystarczy przechadzka wśród majestatycznych drzew, by poczuć, jak napięcie powoli opuszcza ciało, a umysł staje się bardziej klarowny. Las to dla mnie swoisty azyl, w którym regeneruję siły zarówno fizyczne, jak i psychiczne. Każdy dźwięk – szum liści, śpiew ptaków, czy nawet szmer strumyka – przypomina mi o tym, jak cenne jest życie w zgodzie z naturą.

Moja pasja do fotografii dodatkowo wzbogaca te chwile spędzone wśród zieleni. Uwielbiam uwieczniać piękno przyrody w jej najróżniejszych odsłonach – od subtelnych kolorów jesiennych liści po magiczne poranne mgły unoszące się nad polaną. Fotografia przyrodnicza pozwala mi dostrzegać detale, które na pierwszy rzut oka mogą wydawać się nieistotne, a jednak tworzą niezwykłą mozaikę lasu. To właśnie te chwile, gdy aparat staje się przedłużeniem mojego spojrzenia, pozwalają mi przeżywać przyrodę jeszcze intensywniej.

Las daje mi też coś, czego często brakuje w codziennym życiu – poczucie jedności z otaczającym światem. Obserwowanie cyklicznych zmian pór roku, podziwianie zachodów słońca malujących niebo nad koronami drzew czy wsłuchiwanie się w wieczorne odgłosy natury, działa na mnie jak najlepsza terapia. To właśnie tam znajduję inspirację, motywację i wewnętrzny spokój, który później przenoszę do innych aspektów życia. Dla mnie las to nie tylko miejsce pracy, ale przede wszystkim źródło niekończącej się fascynacji i odskocznia od miejskiego zgiełku.