Ludowe dziedzictwo w Sarnakach - nowe stroje dla zespołów dzięki programowi EtnoPolska

17/10/2024 12:17

Projekty - Wystawy, Ludowe dziedzictwo Sarnakach stroje zespołów dzięki programowi EtnoPolska - zdjęcie, fotografia

Gminny Ośrodek Kultury w Sarnakach rozpoczął wiosną 2024 roku ambitny projekt „Zakup strojów ludowych dla zespołów wokalnych i tanecznych działających przy GOK”. Inicjatywa, realizowana dzięki dotacji z Narodowego Centrum Kultury w ramach programu EtnoPolska. Edycja 2024, miała na celu wzbogacenie lokalnych zespołów w nowe, zgodne z tradycją stroje ludowe. - Naszym celem było nie tylko odtworzenie dawnych ubiorów, ale także podkreślenie unikalności każdego zespołu poprzez różnorodność wzornictwa – podkreśla Magda Rudnik, dyrektorka GOK w Sarnakach.

Projekt zakładał zakup 45 kompletów strojów ludowych: 17 dla dziewczynek, 13 dla chłopców, 13 dla kobiet oraz 2 dla mężczyzn. Jak zaznacza Magda Rudnik, zadanie to, choć z pozoru proste, napotkało na wiele trudności.

- Zakup strojów ludowych to nie to samo, co zamówienie gotowych kostiumów sportowych czy baletowych. Proces jest skomplikowany i długi, szczególnie jeśli chodzi o elementy ręcznie haftowane – wyjaśnia. Problemem była nie tylko dostępność materiałów, ale także czas, gdyż na realizację projektu było jedynie 6 miesięcy.

Wyzwania pojawiły się również podczas badań nad tradycyjnymi strojami noszonymi w gminie Sarnaki. W muzeach zachowały się jedynie pojedyncze egzemplarze ubiorów, a literatura nie dostarczyła wystarczających informacji. W związku z tym GOK przeprowadził wywiady z najstarszymi mieszkankami regionu, co pozwoliło na częściowe odtworzenie wyglądu stroju ludowego noszonego w dwudziestoleciu międzywojennym.

- Jest to typ stroju, który rozpowszechniony był na bardzo szerokim terenie. Niemniej jednak dla nas stał się interesujący z kilku powodów. Po pierwsze jako mało znany i mniej strojny niż strój podlaski nadbużański rzadko był odwzorowywany przez inne zespoły co sprawi, że nasz zespół dorosłych będzie się wyróżniał spośród innych podlaskich zespołów, co było jednym z celów tego projektu. Po drugie szeroki zasięg tego typu ubioru obejmujący zarówno Podlasie Południowe, Podlasie Północne a także Podlasie Zachodnie odpowiada szerokiemu repertuarowi śpiewanemu przez Zespół Ludowy z Sarnak. Strój ten składa się z białej koszuli z kołnierzykiem, spódnicy " z ogonem" uszytej z tkaniny w tzw.wałeczki, zapaski białej płóciennej oraz z białego półczepka.– mówi Magda Rudnik.

Dla dzieci natomiast stworzono strój podlaski nadbużański, charakterystyczny dla tego regionu, z pasiastymi spódnicami, białymi bluzkami i płóciennymi fartuchami dla dziewczynek oraz kremowymi spodniami i czarnymi kamizelkami dla chłopców.

Projekt zakończył się serią sześciu koncertów dla lokalnej społeczności, podczas których publiczność miała okazję podziwiać zarówno nowe stroje, jak i nowy repertuar zespołów ludowych z GOK.

Pomimo zakończenia projektu, GOK nadal prowadzi badania nad lokalnym strojem ludowym i poszukuje dodatkowych funduszy na uzupełnienie brakujących elementów, takich jak gorsety nadbużańskie.

- Chcemy kontynuować naszą misję zachowania i promowania tradycji ludowych naszego regionu” – podkreśla Magdalena Rudnik.

Projekt został zrealizowany dzięki wsparciu Narodowego Centrum Kultury i dofinansowaniu z programu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego EtnoPolska. Edycja 2024.